De gemeente Leeuwarden heeft een winnend ontwerp gekozen voor de nieuwe speel- en ontmoetingsplek naast de Waag. Uit drie inzendingen selecteerde een gemeentelijke commissie het ontwerp ‘De Waagschaal’ van bureau B+B en Dingeman Deijs Architecten als beste plan.
De nieuwe plek aan de westzijde van de Waag maakt deel uit van de Speel- en beweegroute binnenstad. Hiermee wil de gemeente spelen en bewegen voor een breed publiek stimuleren. De locatie is bijzonder door haar historische en centrale betekenis. ‘De Waagschaal’ vormt straks een speelse ontmoetingsplek met een verwijzing naar de geschiedenis van de Waag als markt- en weegplek. Het object nodigt bezoekers uit om erfgoed te beleven en biedt tegelijk ruimte voor spel en ontmoeting in een drukke, toeristische omgeving.
Wethouder en ontwerper over De Waagschaal
Wethouder Evert Stellingwerf: “Met ‘De Waagschaal’ voegen we iets bijzonders toe aan het historische hart van Leeuwarden. Dit ontwerp verbindt spelen, ontmoeten en beleven met de rijke geschiedenis van het gebied rond de Waag. Kinderen worden uitgedaagd om te bewegen en tegelijkertijd iets te leren over het verleden van de plek. Dat maakt dit niet alleen een speelelement, maar een waardevolle toevoeging aan de beleving van onze binnenstad voor iedereen.”
Hannah Schubert, landschapsarchitect bij bureau B+B: “De Waag is een beeldbepalend monument in de binnenstad. Daarom hebben we loop- en zichtlijnen vrijgehouden. Inspiratie voor De Waagschaal vonden we in het rijke verleden. In de Waag werd boter gewogen. Het object heeft daarom de vorm van een ‘schaal’, is vloeiend, zo glad als boter en golvend als een druppel water. Het bestaat uit ringen met verschillende speelmogelijkheden. In het midden komt ondiep water. Kinderen kunnen hier lekker afkoelen op warme dagen. ’s Avonds wordt de buitenste ring verlicht. Je kunt het hele jaar op de Waagschaal zitten en er ook vanaf glijden. Het object is gemaakt van licht terrazzo en in het materiaal zijn ook grote kiezels verwerkt, die lijken op de vroegere ‘balstienen’ van de Nieuwestad.”
Zorgvuldige keuze
Begin 2026 zijn drie bureaus gevraagd een ontwerp te maken. Een gemeentelijke selectiecommissie koos, op basis van een puntentelling, voor ‘De Waagschaal’ van B+B (met Dingeman Deijs Architecten, Rots Maatwerk en Tomaello).
De commissie vindt het ontwerp veelzijdig en passend in de historische omgeving. Het speelobject verwijst naar de Waag, waar vroeger boter en kaas werden gewogen en verkocht. Kinderen, bewoners en passanten leren spelenderwijs over het verleden, terwijl het speelse ontwerp met waterelement de fantasie prikkelt. Tegelijk sluit de speelsculptuur qua vorm en materiaal aan bij de omgeving: het object is met een diameter van 9 meter zeker aanwezig maar niet overheersend. En ook zonder gebruik is het een herkenbaar en aantrekkelijk element in de stad.
Versterking binnenstad en planning
Het speelelement komt aan de westzijde van het Waagplein. Samen met de eerder gerealiseerde vergroening aan de andere kant van de Waag draagt het bij aan een aantrekkelijkere binnenstad. Komende periode wordt het ontwerp verder uitgewerkt. Het object maakt deel uit van de herinrichting van de zuidelijke Nieuwestad, waarvan de werkzaamheden starten in het voorjaar van 2027. Plaatsing van De Waagschaal volgt waarschijnlijk in de loop van dat jaar. De herinrichting van de Nieuwestad is naar verwachting begin 2028 afgerond.
Foto’s: Bureau BplusB
